PamperMe Việt Nam
Leave this field blank

Các giai đoạn phát triển của trẻ sơ sinh ba mẹ cần nắm rõ

15 Th9 2023Cẩm nang, Kiến thức

Các giai đoạn phát triển của trẻ sơ sinh ba mẹ cần nắm rõ

15 Th9 2023 | Cẩm nang, Kiến thức

Sau sinh, giai đoạn một năm đầu đời trẻ học cách tập trung nhìn, tiếp cận và khám phá tất cả những gì xung quanh bé. Giai đoạn này cũng là khoảng thời gian để bé phát triển mối liên kết và gia tăng tình cảm với ba mẹ. Cùng tìm hiểu các giai đoạn phát triển của trẻ sơ sinh và các cột mốc cần chú ý tại bài viết dưới đây của PamperMe nhé.

1. Bảng thống kê quá trình phát triển của trẻ sơ sinh theo từng tháng

 

Tháng tuổiVề vận động thể chấtVề khả năng ngôn ngữ và nhận thứcVề giao tiếp xã hội
Trẻ 1 tháng tuổiDi chuyển đầu qua lại khi nằm ngửa, cơ thể nâng đầu. Phản xạ nắm chặt tay lại khi có thứ gì chạm vào lòng bàn tay.Nhìn chăm chú vào các ngón tay và bàn tay của mẹ. Nhìn biểu cảm khuôn mặt mẹ ở khoảng cách gần. 
Trẻ 2 tháng tuổiThời gian ngẩng đầu nếu nằm sấp sẽ kéo dài hơn. Các ngón tay đã biết mở ra thường xuyên thay vì chỉ nắm chặt.Tập làm quen với lưỡi và cổ họng để phát ra những âm thanh ọ ẹ từ cổ họng. Biết chơi đùa với các ngón tay.Bé đã biết mỉm cười khi nói chuyện. Biết nhìn theo những di chuyển của mẹ.
Trẻ 3 tháng tuổiBiết xoay đầu nhìn những món đồ tạo sự chú ý trong tầm mắt. Có thể dùng cả bàn tay nắm những đồ nhỏ. Thích nghe giọng nói của bố mẹ, thích được nói chuyện. Sự phát triển của thanh quản tốt hơn, trẻ bắt đầu bi bô, ríu rít hơn. Biết tạo sự chú ý cho mẹ bằng cách cười lớn thành tiếng.
Trẻ 4 tháng tuổiBé đã biết cách lật người nằm sấp, có thể chống tay và nâng lên bằng cách dùng lực cánh tay.Tự với lấy và tự cầm chắc các đồ vật trong tay. Biết cười thành tiếng.Biết phát ra những nguyên âm đơn giản như oh, eh, ah…Thích được chơi đùa, cười và khua tay chân khi thấy phấn khích và biết khóc khi ngừng chơi. 
Trẻ 5 tháng tuổiBiết lăn qua lăn lại, đã biết di chuyển và chuyền các đồ vật nhẹ, nhỏ từ tay này sang tay khác. Biết mỉm cười khi nhìn thấy bố mẹ và cả ông bà, anh chị hay những ai bé mới gặp. Biết đưa tay hướng về bố mẹ. Khóc khi không có bố mẹ bên cạnh và không nhìn thấy bố mẹ trong tầm nhìn. 
Trẻ 6 tháng tuổiDùng tay lấy các đồ vật nhỏ. Đã biết tự kiểm soát được cử động của đầu. Bé biết tự ngồi, biết đứng nhún nhảy nếu được bố mẹ giúp.Bắt đầu biết khám phá đồ vật bằng cách cho vào miệng. Đã biết kết hợp các nguyên âm hoặc phụ âm lại với nhau như Aaa, Mh, Oooo… Biết tự phân biệt được khuôn mặt người quen và người lạ. 
Trẻ 7 tháng tuổiKhám phá không gian xung quanh bé bằng cách trườn, bò. Tập cầm nắm đồ vật bằng ngón trỏ, ngón cái. Di chuyển đầu dễ dàng và nhanh nhẹn hơn.Bắt đầu bập bẹ những âm thanh hay từ phức tạp hơn từ trong miệng. Biết đáp lại những biểu hiện cảm xúc của người khác.
Trẻ 8 tháng tuổiVỗ tay khi được vui đùa.Tự chơi một mình. Đã bắt đầu có dấu hiệu mọc răng cửa hàm dưới. Biết đáp lại nếu được gọi tên. Bắt đầu tập gọi baba và mama nhưng chưa hiểu ý nghĩa của 2 từ này.  Tập các trò chơi phức tạp hơn và cần sự tương tác cao hơn. 
Trẻ 9 tháng tuổiĐã biết tập leo và bò lên một vài bậc thang. Kỹ năng cầm nắm giai đoạn này phát triển hoàn chỉnh, bé có thể cầm nắm bằng ngón trỏ và ngón cái. Mọc răng cửa hàm trên. Đã biết tìm các đồ vật dù bị cất giấu hoặc che khuất tầm nhìn. Biết sợ hãi và vẻ mặt lo lắng khi gặp người lạ. 
Trẻ 10 tháng tuổiBiết tập đứng lên bằng cách vịn vào các vật khác. Biết cất đồ chơi vào thùng đựng. Đã biết sử dụng một số cử chỉ khác như vẫy tay chào, hôn gió…Hiểu được ý nghĩa về một số hành động và kết quả. 
Trẻ 11 tháng tuổiCó thể bước đi nếu được hỗ trợ từ bố mẹ. Bắt đầu mọc hai răng kế bên răng cửa hàm dưới. Đã biết phát âm rõ từ ba và mẹ. Thể hiện rõ sở thích ăn uống. Đẩy thức ăn ra xa để theo dõi phản ứng của mẹ.
Trẻ 12 tháng tuổiCó thể tự lật được trang sách khi đọc. Tự bước những bước đi đầu tiên mà không cần hỗ trợ. Biết phối hợp với mẹ khi cởi hoặc mặc quần áo.Mọc hai răng kế bên răng cửa hàm trên. Biết nói các cụm từ và câu ngắn gọn. Bé hiểu và biết dừng lại khi nghe bố mẹ nhắc đến từ không.Biết bắt chước theo hành động hoặc cử chỉ của bố mẹ. 

 

Lưu ý: Mỗi bé sẽ có những mốc phát triển khác nhau và bảng trên chỉ mang tính chất tham khảo.

2. Các giai đoạn phát triển của trẻ sơ sinh

Giai đoạn phát triển từng tháng của trẻ sơ sinh được ba mẹ rất quan tâm để theo dõi con mình khôn lớn qua từng ngày. 

2.1 Giai đoạn 1: trẻ từ 1 đến 3 tháng tuổi

giai đoạn trẻ từ 0 đến 3 tháng tuổi

Giai đoạn từ 0 – 3 tháng tuổi, trẻ đang tập chú ý nhìn vào mọi người và đồ vật

Trong 3 tháng đầu sau khi sinh, trẻ bắt đầu học cách cười và đáp lại nụ cười khi được ba mẹ, người thân trò chuyện cùng. Trẻ luôn cố gắng để nâng đầu và ngực lên cao hơn, cho thấy hệ cơ và xương của trẻ đang bắt đầu phát triển mạnh mẽ. 

Trẻ sẽ cố gắng nhìn chăm chú vào những đồ vật dễ thu hút sự chú ý, tập đưa tay cầm nắm đồ vật hoặc đưa tay lên miệng. 

2.2 Giai đoạn 2: trẻ từ 4 đến 6 tháng tuổi

giai đoạn trẻ sơ sinh từ 4 đến 6 tháng tuổi

Từ 4 – 6 tháng tuổi trẻ tập lật người và trườn đến những nơi bé muốn

Giai đoạn phát triển em bé từ 4 – 6 tháng trẻ bắt đầu:

  • Học cách trườn và lật người đến những nơi trẻ muốn. 
  • Trẻ từ 4 – 6 tháng chưa biết nói nhưng sẽ phát âm ra những âm thanh đơn sắc.
  • Trẻ biết bật cười thành tiếng to.
  • Đưa tay với lấy các đồ vật trong tầm mắt và biết dùng tay mình để điều khiển đồ chơi theo ý thích.

2.3 Giai đoạn 3: trẻ từ 7 đến 9 tháng tuổi

giai đoạn trẻ sơ sinh từ 7 đến 9 tháng tuổi

Trẻ sơ sinh từ 7 – 9 tháng đang tập bò

Đây là giai đoạn bắt đầu cho quá trình phát triển sự vận động, giai đoạn này bé bắt đầu hoạt động nhiều hơn. Do đó, ba mẹ nên tận dụng nhiều thời gian hơn để bên con trong những khoảnh khắc lớn khôn mỗi ngày.

Trẻ đã biết tự ngồi mà không cần chèn đồ vật xung quanh hoặc không cần sự hỗ trợ của ba mẹ. Trẻ bắt đầu biết tập trườn bằng tay và đầu gối, tập bò. Tuy nhiên, có một số trẻ bỏ qua giai đoạn bò chuyển hẳn sang đi. 

Trẻ có thể đáp lại hoặc có phản ứng với những câu nói quen thuộc khi được ba mẹ gọi tên. Giai đoạn này trẻ cũng bắt đầu bập bẹ những từ đơn giản như ba, mẹ… Trẻ biết vỗ tay và bắt đầu có hứng thú với những trò chơi đi tìm đồ vật hoặc chơi trốn tìm cùng ba mẹ.

Trong các giai đoạn phát triển của trẻ sơ sinh thì từ 7 – 9 tháng tuổi là khoảng thời gian phù hợp nhất để ba mẹ kích thích sự phát triển trí não của trẻ bằng phương pháp thích hợp và đảm bảo an toàn cho trẻ.

3. Giúp trẻ sơ sinh phát triển tích cực trong năm đầu tiên

Cha mẹ nên thực hiện một số việc làm dưới đây để giúp bé phát triển tích cực cả về thể chất và tinh thần trong năm đầu đời:

  • Tích cực trò chuyện cùng con trong những năm đầu đời
  • Dành thời gian trò chuyện cùng trẻ, trẻ sẽ thấy an toàn khi nghe thấy giọng nói quen thuộc của ba mẹ.
  • Hãy trả lời khi bé phát ra âm thanh bằng cách thêm từ hoặc lặp lại âm thanh đó. Điều này rất có lợi cho trẻ khi cần học cách sử dụng ngôn ngữ sau này.
  • Đọc sách cho bé nghe sẽ có tác dụng để bé hiểu được âm thanh và ngôn ngữ.
  • Hát cho bé nghe và chơi cùng bé: Việc làm này rất có lợi để bé kích thích niềm đam mê âm nhạc và phát triển não bộ.
  • Cần tích cực dành sự quan tâm, yêu thương trẻ và luôn khen ngợi khi con nghe lời. 
  • Dành thời gian để bế và âu yếm con nhiều nhất có thể để trẻ cảm thấy an toàn và được chăm sóc.
  • Chế độ ăn uống của trẻ: Cân nặng của trẻ sơ sinh trong giai đoạn này luôn là mối quan tâm hàng đầu của ba mẹ. Nhưng bạn cũng không nên đặt nặng vấn đề này quá, vì sẽ gây áp lực tâm lý cho ba mẹ và cả bản thân của trẻ, khi đó bé sẽ bị ép ăn dẫn đến chán ăn, sợ ăn, phản tác dụng. Do đó, hãy cho bé ăn theo chế độ dinh dưỡng cân bằng để trẻ luôn đảm bảo được cung cấp đủ chất dinh dưỡng và khỏe mạnh.
  • Chơi với trẻ: Quan sát thật kỹ trong quá trình chơi để biết dấu hiệu trẻ mệt mỏi, quấy khóc để biết ngừng chơi, cho bé nghỉ ngơi. Chọn những trò chơi nhẹ nhàng phù hợp với lứa tuổi của trẻ, tránh cho bé bị kích động.
  • Nếu bé đang chạm vào những đồ vật hoặc vị trí nguy hiểm, hãy đánh lạc hướng bằng đồ chơi và di chuyển bé đến những khu vực an toàn.
  • Hãy chú ý chăm sóc bé cả về thể chất, sức khỏe, cảm xúc và cả tinh thần. Cha mẹ hãy quan tâm đến cả bản thân mình để chăm sóc con yêu bằng cả tình thương.

cách giúp trẻ sơ sinh phát triển

Thực hành những điều trên sẽ giúp trẻ sơ sinh phát triển toàn diện 

4. Lưu ý khi chăm sóc trẻ sơ sinh

Chăm sóc trẻ sơ sinh là việc làm không hề đơn giản và cha mẹ cần hết sức cẩn thận trong từng việc làm dù là nhỏ nhất. Vậy khi chăm sóc trẻ sơ sinh, ba mẹ cần lưu ý những gì?  Đầu tiên, cần đảm bảo môi trường xung quanh trẻ luôn an toàn, tạo cho bé sự an toàn cả về thể xác và cảm xúc. Cùng điểm qua một số lưu ý khi chăm sóc trẻ trong năm đầu đời:

  • Hạn chế lắc và lay cổ của bé do còn rất yếu. Nếu lắc mạnh quá có thể gây tổn thương não, nguy hiểm hơn nữa còn khiến trẻ tử vong.
  • Chắc chắn bé ngủ trong sự theo dõi của mẹ, nằm đúng tư thế, hạn chế cho trẻ nằm sấp do một số trẻ có nguy cơ mắc hội chứng đột tử ở trẻ sơ sinh còn gọi là SIDS.
  • Nếu ngồi ô tô nên đặt bé ngồi ghế phía sau và ngồi trong ghế dành riêng cho trẻ sơ sinh khi đi ô tô. 
  • Trẻ từ 6 tháng bắt đầu ăn dặm nên ba mẹ hãy cắt thức ăn nhỏ, phù hơp với tháng tuổi của trẻ để tránh bị nghẹn. Lưu ý, trẻ dưới 6 tháng không cho uống nước lọc. 
  • Không nên cho trẻ chơi những đồ vật có kích thước quá nhỏ, bé cho vào miệng sẽ dễ bị hóc.
  • Bảo vệ hệ hô hấp của trẻ bằng cách tránh xa môi trường ô nhiễm khói bụi và khói thuốc lá. 
  • Tuyệt đối không để nước nóng hay thức ăn nóng gần chỗ trẻ đang chơi. 
  • Không được để bất cứ đồ vật gì che khuất mặt trẻ.
  • Cần thận trọng khi quấn tã quá kín sẽ làm trẻ khó chịu và ảnh hưởng đến quá trình đàn hồi của da. 
  • Hạn chế dùng nước giặt có chất tẩy rửa mạnh khi giặt đồ của trẻ.
  • Không nên đặt hoa trong phòng ngủ của trẻ vì có thể khiến bé bị dị ứng phấn hoa. 
  • Hãy tiêm vắc xin đầy đủ cho trẻ theo đúng thời gian, đủ mũi tiêm để bảo vệ sức khỏe tốt nhất tránh được các tác nhân gây bệnh.

lưu ý khi chăm sóc trẻ sơ sinh

Ba mẹ cần lưu ý những điều trên khi chăm sóc trẻ sơ sinh 

5. Câu hỏi thường gặp về các giai đoạn phát triển của trẻ

Trong các giai đoạn phát triển của trẻ sơ sinh, chúng ta thường bắt gặp một số câu hỏi thường gặp như sau: 

5.1. Quá trình phát triển của trẻ từ 0 – 3 tuổi ra sao?

  • Từ 0 – 6 tháng tuổi: Đây là giai đoạn mà hệ tiêu hóa, cả hệ miễn dịch rất non yếu đang trong quá trình hoàn thiện nên ba mẹ cần đặc biệt quan tâm đến bé yêu. WHO khuyến cáo mẹ nên cho bé bú sữa mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu sau sinh, mẹ cũng cần chú ý ăn uống để đảm bảo cung cấp nguồn sữa đủ chất  dinh dưỡng cho con bú, bé hấp thụ tốt và tăng cân đều. 
  • Từ 6 – 12 tháng tuổi: đây là giai đoạn bé phát triển nhiều về các kỹ năng vận động.
  • Từ 1 – 3 tuổi: giai đoạn này ngoài hoàn thiện và phát triển thêm về vận động, thì ngôn ngữ và trí não của trẻ cũng được phát triển hơn. Bé đang dần biết đi và tập đi vững trong độ tuổi này.

5.2. Các giai đoạn phát triển của trẻ 0 – 6 tuổi diễn ra như thế nào?

  • Giai đoạn trẻ từ 0 – 6 tháng tuổi: Bé chú trọng phát triển hơn về năng lực tiếp thu qua các giác quan.
  • Giai đoạn trẻ từ 6 tháng – 3 tuổi: Bé phát triển sự sáng tạo thông qua cách trườn, bò, tập đi và tập nói.
  • Giai đoạn trẻ từ 3 – 6 tuổi: Bé phát triển mạnh mẽ về năng lực tư duy trí tuệ.

Ba mẹ cần lưu ý về các giai đoạn phát triển của trẻ sơ sinh và cả các cột mốc cần chú ý để có thể chăm sóc và đồng hành cùng bé khôn lớn khỏe mạnh trong những năm tháng đầu đời. Vì vậy, ba mẹ hãy trang bị những thông tin chi tiết khi chăm sóc trẻ sơ sinh và cách xử lý phù hợp trong những tình huống khẩn cấp để đảm bảo bé yêu luôn an toàn. Hy vọng bài viết sau từ PamperMe đã giúp cho mẹ có thể những kiến thức và kinh nghiệm cần thiết để có thể chăm sóc bé yêu của mình tốt nhất. Theo dõi PamperMe đễ xem những bài viết khác. 

PamperMe Việt Nam

Website: pamperme.com.vn

Fanpage: facebook.com/Pampermevietnam

Hotline: 0902.422.188

Các chi nhánh của PamperMe tại HCM:

PamperMe Quận 7:
19 – 21 đường số 3, KĐT Him Lam, P. Tân Hưng

PamperMe Gò Vấp:
450 Nguyễn Văn Khối, P. 8

PamperMe Tân Bình:
16 Nguyễn Thái Bình, P. 4

PamperMe Tân Phú:
82 Lê Thúc Hoạch, P. Phú Thọ Hòa

PamperMe Bình Tân:
129 Vành Đai Trong, P. Bình Trị Đông B

PamperMe Phú Nhuận:
86/9 Thích Quảng Đức, P. 5

PamperMe Bình Tân:
193 Chiến Lược, P. Bình Trị Đông

PamperMe Quận 9:
01.07 Lô B1, Căn Hộ The Art, 523A Đỗ Xuân Hợp, P. Phước Long B, TP. Thủ Đức